Wie een erfenis ontvangt, moet daar in Nederland onder bepaalde voorwaarden belasting over betalen. Maar als het aan CDA-leider Henri Bontenbal ligt, moeten de regels rondom grote erfenissen en schenkingen opnieuw worden bekeken.
De politicus wil dat de kansen van Nederlanders minder afhankelijk worden van het vermogen van hun ouders. Daarom pleit hij voor veranderingen in het belastingstelsel.
Vooral mensen die grote bedragen of kostbare bezittingen erven, kunnen met andere belastingregels te maken krijgen als zijn plannen worden uitgevoerd.
Het voorstel heeft inmiddels tot politieke discussie geleid.
Maar wat wil Bontenbal precies veranderen? En betekent dit dat Nederlanders straks meer belasting moeten betalen over hun erfenis?
Bontenbal wil grote erfenissen anders belasten
Tijdens de H.J. Schoo-lezing op 31 augustus 2026 sprak Bontenbal uitgebreid over economische ongelijkheid in Nederland.
Volgens de CDA-leider ontstaat er een steeds groter verschil tussen mensen die financieel worden geholpen door hun familie en mensen die alles zelf moeten opbouwen.
Dat verschil is bijvoorbeeld zichtbaar op de woningmarkt.
Jongeren die geld krijgen van hun ouders, kunnen gemakkelijker een huis kopen. Mensen zonder vermogende ouders hebben die mogelijkheid vaak niet.
Bontenbal vindt dat persoonlijke inzet en talent een grotere rol moeten spelen bij de kansen die iemand krijgt.
Daarom wil hij opnieuw kijken naar de belastingregels voor grote vermogens, erfenissen en schenkingen.
Wat betekent dit voor jouw erfenis?
Het belangrijkste is dat de plannen nog geen definitieve nieuwe wet vormen.
Bontenbal heeft zijn ideeën naar voren gebracht tijdens een politieke lezing en in het debat over het belastingstelsel.
Er is dus niet besloten dat iedereen straks automatisch meer erfbelasting moet betalen.
De CDA-leider richt zich vooral op de belastingheffing rond grote vermogens.
In het CDA-verkiezingsprogramma staat onder meer een voorstel om een extra belastingschijf in te voeren voor grote erfenissen.
Daarbij wordt gesproken over een hogere heffing voor erfenissen boven een bepaalde grens.
Of dergelijke voorstellen daadwerkelijk worden ingevoerd, hangt af van politieke onderhandelingen en besluitvorming in het parlement.
Waarom wil het CDA dit veranderen?
Volgens Bontenbal kan een samenleving uit balans raken wanneer het steeds belangrijker wordt hoeveel vermogen iemand van zijn ouders meekrijgt.
Een erfenis kan bijvoorbeeld bestaan uit spaargeld, beleggingen of een woning.
Wanneer sommige jongeren grote bedragen ontvangen en anderen niets, kunnen de financiële verschillen tussen gezinnen toenemen.
Bontenbal waarschuwt dat hierdoor een nieuwe maatschappelijke scheidslijn kan ontstaan.
Het CDA wil daarom onderzoeken of de huidige belastingregels voldoende bijdragen aan gelijke kansen.
De partij benadrukt daarbij dat mensen vermogen moeten kunnen opbouwen en doorgeven, maar wil de fiscale voordelen rond grote vermogens opnieuw beoordelen.
Ook schenkingen onder de loep
Niet alleen erfenissen staan ter discussie.
Bontenbal wil ook kijken naar de manier waarop mensen tijdens hun leven geld aan hun kinderen kunnen schenken.
Een belangrijk onderdeel daarvan is het zogenoemde schenken op papier.
Bij deze constructie leggen ouders vast dat zij een bedrag aan hun kinderen schenken, zonder het geld direct over te maken.
Onder bepaalde voorwaarden kan dat gevolgen hebben voor de belasting die later over de nalatenschap moet worden betaald.
Bontenbal heeft aangegeven dat hij kritisch is op het gebruik van dergelijke constructies om erfbelasting te besparen.
Hij wil voorkomen dat vooral mensen met grote vermogens profiteren van fiscale mogelijkheden die niet voor iedereen even gemakkelijk toegankelijk zijn.
Wat gebeurt er met de hypotheekrenteaftrek?
De CDA-leider heeft in dezelfde discussie ook gepleit voor het afbouwen of afschaffen van de hypotheekrenteaftrek.
Dat is een regeling waarmee huiseigenaren onder voorwaarden een deel van hun hypotheekrente kunnen aftrekken bij de inkomstenbelasting.
Voor veel huishoudens betekent dit een financieel voordeel.
Veranderingen in deze regeling kunnen daarom gevolgen hebben voor de maandelijkse woonlasten.
Het voorstel raakt aan een bredere discussie over de woningmarkt en het belastingstelsel.
Voorstanders van hervorming vinden dat de regeling de huizenprijzen kan opdrijven en vooral voordelen biedt aan huiseigenaren.
Tegenstanders wijzen erop dat veel gezinnen hun financiële planning op de bestaande belastingregels hebben gebaseerd.
Ook voor dit onderwerp geldt dat politieke uitspraken niet betekenen dat de regeling onmiddellijk verandert.
Kritiek op de plannen
De voorstellen van Bontenbal roepen verschillende reacties op.
Critici vinden dat ouders de vrijheid moeten houden om hun vermogen aan hun kinderen na te laten.
Zij wijzen erop dat mensen tijdens hun leven vaak al belasting hebben betaald over hun inkomen en bezittingen.
Een hogere erfbelasting kan volgens hen voelen alsof de overheid opnieuw een deel van het familievermogen opeist.
Ook wordt gewezen op situaties waarin een erfenis vooral bestaat uit een woning of familiebedrijf.
Wanneer erfgenamen onvoldoende spaargeld hebben om de belasting te betalen, kan dat financiële problemen veroorzaken.
Daar staat tegenover dat de uiteindelijke gevolgen sterk afhangen van de hoogte van vrijstellingen, belastingtarieven en eventuele uitzonderingen.
Een aanpassing van de erfbelasting hoeft dus niet voor iedere erfgenaam dezelfde gevolgen te hebben.
Voorstanders zien juist meer gelijke kansen
Er zijn ook mensen die positief staan tegenover een andere belastingheffing op grote erfenissen.
Zij vinden dat grote vermogensoverdrachten kunnen bijdragen aan langdurige economische ongelijkheid.
Wie een aanzienlijk bedrag erft, krijgt immers financiële mogelijkheden die iemand zonder erfenis niet heeft.
Volgens voorstanders kan een hogere belasting op zeer grote nalatenschappen helpen om die verschillen te verkleinen.
Ook kan de opbrengst volgens hen worden gebruikt voor publieke voorzieningen of lagere belastingen op arbeid.
De centrale vraag in deze discussie is hoeveel ruimte mensen moeten hebben om vermogen binnen de familie door te geven en hoeveel daarvan via belastingen moet worden herverdeeld.
Politieke partijen zijn het niet eens
Binnen de Nederlandse politiek lopen de standpunten over erfbelasting sterk uiteen.
Sommige partijen willen grote erfenissen zwaarder belasten.
Andere partijen vinden juist dat de erfbelasting moet worden verlaagd of helemaal moet verdwijnen.
Dat verschil werd begin oktober opnieuw zichtbaar.
Tijdens discussies over de financiering van veranderingen in de belasting op sparen en beleggen kwam ook de erf- en schenkbelasting ter sprake.
Het CDA en D66 stonden open voor het aanpakken van bepaalde belastingvoordelen bij schenkingen op papier.
De VVD verzette zich daartegen.
Daarmee werd duidelijk dat er binnen de coalitie nog geen overeenstemming bestaat over mogelijke veranderingen.
Is er al een besluit genomen?
Nee, er is nog geen definitief besluit genomen om de erfbelasting volgens de ideeën van Bontenbal te verhogen.
Zijn uitspraken vormen onderdeel van een bredere politieke discussie over vermogen en belastingen.
Nieuwe belastingmaatregelen moeten uiteindelijk worden uitgewerkt in wetgeving.
Vervolgens moeten de Tweede Kamer en Eerste Kamer daarmee instemmen.
Tijdens dat proces kunnen voorstellen worden gewijzigd, uitgesteld of helemaal worden geschrapt.
Het is daarom te vroeg om te zeggen hoeveel belasting individuele Nederlanders in de toekomst extra zouden moeten betalen.
Wat kun je nu doen als je een erfenis verwacht?
Wie binnenkort een erfenis ontvangt of zelf vermogen wil nalaten, hoeft niet direct iets te veranderen vanwege de uitspraken van Bontenbal.
De bestaande belastingregels blijven gelden zolang er geen nieuwe wet is aangenomen.
Wel kan het verstandig zijn om op de hoogte te blijven van eventuele veranderingen.
Vooral bij grote nalatenschappen, familiebedrijven of woningen kan een wijziging van de erfbelasting financieel belangrijk zijn.
Ook bij schenkingen tijdens het leven spelen belastingregels een rol.
Wie een aanzienlijk vermogen wil overdragen, kan daarom advies vragen aan een notaris of belastingadviseur.
Zo kan worden bekeken welke regels op dit moment gelden en welke mogelijkheden wettelijk zijn toegestaan.
Grote discussie over de toekomst van erfenissen
De uitspraken van Henri Bontenbal hebben de discussie over erfbelasting opnieuw aangewakkerd.
Volgens de CDA-leider moeten de kansen van Nederlanders minder afhankelijk worden van het vermogen dat zij van hun ouders ontvangen.
Critici vrezen daarentegen dat hogere belastingen het moeilijker maken om familievermogen door te geven.
Voorlopig staat vooral vast dat de politieke meningen verdeeld zijn.
Of de erfbelasting daadwerkelijk wordt verhoogd, voor welke bedragen dat zou gelden en wanneer eventuele veranderingen ingaan, is nog niet definitief besloten.
Wat vind jij? Moeten grote erfenissen zwaarder worden belast, of moet de overheid familievermogen zoveel mogelijk ongemoeid laten?
